Peteklerimi hiç açmazsam ısıtma gideri öder miyim?

Evet. Yönetmelik toplam ısıtma giderinin %30'unu ortak mahaller, sistem kayıpları ve asgari ısınma gideri olarak kullanım alanına göre dağıtır; bu pay ölçülen tüketimden bağımsızdır. Ayrıca mahal sıcaklıklarının asgari 15 °C olacak şekilde ayarlanması öngörülüyor, yani peteğin tamamen kapatılması beklenmiyor.

Isı sayacı ile pay ölçer arasındaki fark nedir?

Isı sayacı daire girişindeki tek hatta takılır; gidiş-dönüş sıcaklık farkı ve debiden gerçek tüketimi kWh olarak ölçer, bunun için tek kolon hattı gerekir. Pay ölçer radyatör üzerine takılır; radyatör yüzeyi ile ortam arasındaki sıcaklık farkından pay üretir ve dikey kolonlu mevcut binalarda kullanılır.

Bazı daireler ısınmıyor, kazanı büyütsek çözülür mü?

Şikâyet hep aynı dairelerden geliyorsa sorun kapasite değil dağıtımdır. Önce kolon debileri ölçülür, denge vanaları ayarlanır, pompa basma yüksekliği ve sistem havası kontrol edilir. Kazan büyütmek yakıt tüketimini artırır, dengesizliği düzeltmez.

Yeni inşaatta merkezi sistem hangi büyüklükten sonra zorunlu?

Binalarda Enerji Performansı Yönetmeliği'nin 13. maddesine göre yapı ruhsatına esas yapı inşaat alanı 2.000 m² ve üstündeki yeni binalarda merkezi ısıtma sistemi yapılır; bu binalar tek kolon hattıyla ve ısı sayaçları bağımsız bölüm dışında olacak şekilde projelendirilir. Yönetmelikte bazı çok sıcak iklim bölgeleri için istisna tanımlandı; İstanbul bu istisna kapsamında değil.

Kazan dairesi bakımı neleri kapsar?

Kazanın yanma ayarı ve genel kontrolü, emniyet ventili ile genleşme tankı basıncının kontrolü, pompa ve kolektör kontrolü, sistem suyu ve hava tahliyesi, baca ile havalandırmanın kontrolü. Baca temizlik ve bakımı yılda bir yaptırılır.

Merkezi Isıtma Sistemi

Merkezi ısıtmada işin zor kısmı kazanı seçmek değil; ısıyı binanın her noktasına dengeli dağıtmak ve her bağımsız bölümün tüketimini ölçülebilir hale getirmek.

Kazan dairesinde kolektör hattı, denge vanaları ve manometreler

Bu kapsamda yaptıklarımız

Ana hat ve kolektör düzeni
Denge vanası ve ölçüm noktaları

Kazan dairesi neyi barındırır

Kazan dairesi tek bir cihaz değil, birbirine bağlı bir ekipman zinciridir. Biri yanlış seçildiğinde bütün sistem onun kapasitesine düşer.

Kazan veya kaskad grubu. Tek büyük kazan yerine birkaç küçük kazanın kaskad bağlanması, cihazların yüke göre sırayla devreye girmesini sağlar. Sezonun büyük bölümü tam kapasitede değil, kısmi yükte geçer.
Kolektör. Gidiş ve dönüş hatlarının toplandığı nokta; ısıtma, sıhhi sıcak su ve varsa diğer devreler buradan ayrılır. Kesiti dar kalan bir kolektörde devreler birbirinden debi çalar.
Sirkülasyon pompaları. Binalarda Enerji Performansı Yönetmeliği, merkezi ısıtma sistemli binaların bağımsız bölümlerinde sıcaklık kontrol ekipmanı kullanılması durumunda ısıtma tesisatı pompa gruplarının zamana, basınca veya akışkan debisine göre değişken devirli seçilmesini öngörüyor. Sabit devirli pompa, vanalar kapandıkça sistemde gereksiz basınç ve ses üretir.
Genleşme tankı. Su ısındıkça hacmi büyür. Tank, sistem su hacmine ve çalışma basıncına göre seçilir; küçük kalan tank emniyet ventilini sürekli boşaltmaya zorlar.
Emniyet ekipmanları. Emniyet ventili, manometre, termometre, limit termostat, doldurma ve boşaltma hattı. Bunlar isteğe bağlı kalem değildir.
Baca. Kazanın tipi bacayı belirler. Yoğuşmalı bir kazan eski bir bacaya olduğu gibi bağlanamaz; baca malzemesi, kesiti ve yoğuşma suyu tahliyesi ayrıca çözülür.

Dağıtım dengesi ve denge vanası

Tesisat suyu her zaman en kolay yolu seçer. Kazana yakın kolonlar bol debi alır, uzaktaki ya da en üstteki daireler az alır. Sonuç binanın her yerinde aynı şikâyettir: bir dairede pencere açılırken diğerinde petek ılık kalır.

Bu bir kapasite sorunu değil, dağıtım sorunudur. Kazanı büyütmek çoğu zaman yakıt tüketimini artırır, soğuk daireyi ısıtmaz. Yapılması gereken kolonlara denge vanası koymak ve devreye alırken her kolonun debisini ölçerek ayarlamaktır. Ölçüm noktaları bu yüzden proje aşamasında belirlenir; bitmiş bir tesisatta boruyu kesip vana eklemek hem maliyetli hem de her yerde mümkün değil.

Isı paylaşımı: sayaç mı, pay ölçer mi

Merkezi sistemde tüketimin bağımsız bölüm bazında ölçülmesi gerekiyor. Ölçümün nasıl yapılacağını ise binanın boru düzeni belirliyor.

Yeni binada: tek kolon hattı ve ısı sayacı

Binalarda Enerji Performansı Yönetmeliği'nin 13. maddesine göre, yeni binalarda yapı ruhsatına esas yapı inşaat alanı 2.000 m² ve üstündeyse merkezi ısıtma sistemi yapılıyor; bu binalar bağımsız bölümlerin ısı sayacı kullanmasına olanak verecek şekilde tek kolon hattına sahip ısıtma sistemli ve ısı sayaçları bağımsız bölümün dışında olacak şekilde projelendiriliyor. Sahada bunun karşılığı şudur: her daireye kat holündeki dağıtım dolabından tek gidiş, tek dönüş hattı çekilir, sayaç o dolaba konur. Sayaç daire içinde olmadığı için okuma ve kalibrasyonda kimsenin kapısı çalınmaz. Bu düzen proje aşamasında kurulur; bitmiş binada dikey kolonları yataya çevirmek ayrı bir tadilat işidir.

Mevcut binada: pay ölçer

Dikey kolonlu eski binalarda daireye tek hat yoktur, radyatörler farklı kolonlardan beslenir. Burada ölçüm radyatör üzerine takılan pay ölçerlerle yapılır. 5627 sayılı Enerji Verimliliği Kanunu kapsamında mevcut binalara tanınan süre 2 Mayıs 2012'de doldu.

Paylaşım oranı ilgili yönetmelikte belirli: toplam ısıtma giderinin %70'i bağımsız bölümlerin ölçülen tüketimine, %30'u ortak mahaller, sistem kayıpları ve asgari ısınma gideri olarak kullanım alanına göre paylaştırılır. Merkezi sıhhi sıcak suda gider tamamen ölçülen tüketime göre dağıtılır. Aynı yönetmelik TS EN 215'e uygun termostatik radyatör vanası kullanılmasını ve mahal sıcaklıklarının asgari 15 °C olacak şekilde ayarlanmasını öngörüyor.

Kazan dairesi havalandırması ve can güvenliği

Kazan dairesi, içinde yanma olan ve gaz bulunan bir hacimdir. İki şeyi aynı anda yapması gerekir: yanma için gereken havayı almak ve kaçan gazı dışarı atmak. Bunun için alt seviyede temiz hava, üst seviyede egzoz havalandırması bulunur. İkisi de doğrudan dışarı açılır ve sürekli açık kalır. Kazan dairesinde gaz alarm cihazı ve buna bağlı bir selenoid vana istenir; alarm gaz algıladığında vana gaz girişini keser.

Merkezi sistemden bireysele dönüş

Merkezi sistemi bırakıp her daireye ayrı cihaz koymak, teknik olduğu kadar hukuki bir karardır. Kat Mülkiyeti Kanunu'nun 42. maddesi, toplam inşaat alanı 2.000 m² ve üzerindeki binalarda merkezi ısıtmadan bireysel ısıtmaya geçiş için kat maliklerinin sayı ve arsa payı bakımından oybirliğini arıyor. 2.000 m²nin altındaki binalarda sayı ve arsa payı çoğunluğu yeterli. Karar alındıktan sonra baca, kolon iptali, sayaç yerleri ve daire içi hat düzeni ayrı bir proje konusu olur.

Bu konunun ayrıntısını ayrı bir rehber yazısında topladık: "Merkezi sistemden bireysel ısıtmaya geçiş" (/rehber/merkezi-sistemden-bireysel-isitmaya-gecis).

Binanızda işe nereden başlanır

Merkezi ısıtmada iki bina birbirinin aynısı değildir. Kolon sayısı, kat adedi, mevcut boru çapları, kazan dairesinin hacmi ve baca durumu neyin mümkün olduğunu belirler. Bu yüzden ilk adım yerinde bakmaktır. Projelendirme ve İGDAŞ onay sürecini kendimiz yürütüyoruz. Binanızın mevcut durumunu görüp neyin gerektiğini konuşmak için 0532 487 3603'ü arayabilirsiniz.

Sık sorulanlar

Peteklerimi hiç açmazsam ısıtma gideri öder miyim?: Evet. Yönetmelik toplam ısıtma giderinin %30'unu ortak mahaller, sistem kayıpları ve asgari ısınma gideri olarak kullanım alanına göre dağıtır; bu pay ölçülen tüketimden bağımsızdır. Ayrıca mahal sıcaklıklarının asgari 15 °C olacak şekilde ayarlanması öngörülüyor, yani peteğin tamamen kapatılması beklenmiyor.
Isı sayacı ile pay ölçer arasındaki fark nedir?: Isı sayacı daire girişindeki tek hatta takılır; gidiş-dönüş sıcaklık farkı ve debiden gerçek tüketimi kWh olarak ölçer, bunun için tek kolon hattı gerekir. Pay ölçer radyatör üzerine takılır; radyatör yüzeyi ile ortam arasındaki sıcaklık farkından pay üretir ve dikey kolonlu mevcut binalarda kullanılır.
Bazı daireler ısınmıyor, kazanı büyütsek çözülür mü?: Şikâyet hep aynı dairelerden geliyorsa sorun kapasite değil dağıtımdır. Önce kolon debileri ölçülür, denge vanaları ayarlanır, pompa basma yüksekliği ve sistem havası kontrol edilir. Kazan büyütmek yakıt tüketimini artırır, dengesizliği düzeltmez.
Yeni inşaatta merkezi sistem hangi büyüklükten sonra zorunlu?: Binalarda Enerji Performansı Yönetmeliği'nin 13. maddesine göre yapı ruhsatına esas yapı inşaat alanı 2.000 m² ve üstündeki yeni binalarda merkezi ısıtma sistemi yapılır; bu binalar tek kolon hattıyla ve ısı sayaçları bağımsız bölüm dışında olacak şekilde projelendirilir. Yönetmelikte bazı çok sıcak iklim bölgeleri için istisna tanımlandı; İstanbul bu istisna kapsamında değil.
Kazan dairesi bakımı neleri kapsar?: Kazanın yanma ayarı ve genel kontrolü, emniyet ventili ile genleşme tankı basıncının kontrolü, pompa ve kolektör kontrolü, sistem suyu ve hava tahliyesi, baca ile havalandırmanın kontrolü. Baca temizlik ve bakımı yılda bir yaptırılır.